Na pewno nikt nie powinien mieć mi za złe, jeśli stwierdzę, że Zakopane jest stolicą naszych gór. Miastem, które słynie ze swojego niepowtarzalnego, górskiego klimatu. Ale także z tego właśnie żyje. Ludzie, którzy zamieszkują tam okoliczne tereny są wyjątkowi, pełni tatrzańskiej kultury. To w głównej mierze determinuje ich sposób bycia, zachowania, codziennego stroju, czy też tradycyjnych obyczajów.

Góralską niepowtarzalność bardzo szczegółowo przedstawia kuchnia, jaką serwują – w dzień powszedni, jak i od święta. Idealnym przykładem jest oscypek – ser owczy, który jest reklamą polskich gór. Niektórzy powiedzą – „Też mi – kawałek sera, nic specjalnego!”. A jednak kryje on w swoim wnętrzu oryginalną tajemnicę, nie chodzi tylko o jego wyjątkowy smak, ale bardziej – o historię, tradycję i specyfikę wyrobu.

Oscypek zapoczątkował swoją sławę na obszarach Podhala w okresie XIII – XIV wieku, kiedy to do kraju przywędrowała kultura wołowska. Z tego okresu znane są też tradycyjne podania, jak wyprodukować pierwszej jakości produkt mleczny. Oryginalne oscypki wytwarzane są z owczego mleka. Czasem wytwarza się także z mleka krowiego bądź koziego, jednak tym samym tracą one na swej oryginalności, i – bądź co bądź – nie są tradycyjnym specjałem.

Wyjątkowość wyrobu nie tylko nadaje rodzaj mleka, ale ważniejsza jest jego jakość. Zależy to od okresu i obszaru wypasania zwierząt, dawania im pokarmu, sposobu chowu. Dodatkowe znaczenie ma klimat i pogoda, jak również trawa, którą konsumują wypasane zwierzęta.
Tradycyjne przepisy przekazuje się z pokolenia na pokolenia, zachowując je w sekrecie. Dawniej wyrabianiem serów zajmował się baca. Kolejno przypadało to najstarszemu synowi.
Co ciekawe, w przeszłych latach, wyznawano, iż kobieta wyrabiająca sery może przynieść nieszczęście poprzez oczarowanie mleka, rzekomo psując tym samym posmak sera.
Współcześnie już coraz bardziej odchodzi się od tego typu przesądów, pomimo tego produkcje tych przysmaków nadal są domeną mężczyzn.

Oscypek, czy też czasem zwany oszczypkiem, jest w rzeczywistości odrobinę twardym wędzonym serem o kształcie dwustronnego stożka z charakterystycznymi wykończeniami brzegów. Stąd też właśnie, wzięła się jego nazwa. Charakterystyczne zdobienia pozyskuje się poprzez odciskanie sera w rozczepianej zbudowanej z drewna foremce. Określeniem kluczowym okazuje się tu scypanie – czy też szczypanie, a dalej już tylko oscypek…

Przysmak ten osiągnął już sławę europejską. Od lutego 2007 roku został sklasyfikowany jako drugi – po bryndzy podhalskiej – produkt regionalny chroniony przez prawo Unii Europejskiej.

Dodatkowo zostały ustalone jednakowe wskazówki co do produkcji, jak również różne właściwości, aby właściwy kawałek sera mógł odznaczać się w wysokiej klasie polskich regionalnych wyrobów. Zagraniczna komisja określiła także czas, odpowiednio – produkcja sera może następować tylko od maja do września, zaś sprzedawany w okresie jego wyrobu, aż do ostatnich dni października. Tylko w tym okresie mamy gwarancję, że spożywamy tradycyjny góralski przysmak.

Okazji do skosztowania czy kupienia oscypka jest sporo. Każde góralskie stoisko oferuje oprócz tradycyjnych kapci i swetrów, oscypki. Tym bardziej w czasach kiedy to jedzenie zaczyna wychodzić do klienta…

Jedynym ograniczeniem może okazać się jedynie czas. Warto skorzystać z okresu wakacyjnego i wybrać się do Zakopanego, aby nie tylko powędrować górskimi ścieżkami, ale także wypróbować regionalnych przysmaków.

Pamiętajmy o wczesnym zarezerwowaniu kwatery. Pomimo, iż Zakopane ma bogatą bazę turystyczną w postaci hoteli, domków, schronisk, czy eleganckich apartamentów, warto zabezpieczyć się już wcześniej. Przykładowo hotele Zakopane - Hotel Fian czy Hotel Czarny Potok to miejsca chętnie rezerwowane przez turystów.